Buitenplaats Hofstede: Nieuwe woningen in een historisch landschap

Tijdens een zomerse nacht in 2010 werd Rijswijk opgeschrikt door een grote brand. Sauna- en Bowlingcentrum Hofstede stond in lichterlaaie en zou in de loop van de nacht tot de grond toe
afbranden.

Nadat het puin geruimd was bleven alleen de vloerplaten en de daaronder liggende kelders achter. Het tennispark direct ten zuiden van het bowlingcentrum raakte in de daaropvolgende jaren steeds verder overwoekerd. Alleen de monumentale boerderij uit de zeventiende eeuw resteerde op dit voormalige recreatiecomplex, totdat een tweetal branden in 2020 hier ook een eind aan maakten.

Een nieuw bestemmingsplan in 2022 maakte het mogelijk om op het terrein woningen te bouwen.
Niet met het idee om hier een dichtbebouwde stadswijk op te richten, maar om een kleinschalige
luxe buurtschap te creëren dat goed aansluit bij de groene omgeving. Om dit te waarborgen is een
maximum gesteld van 39 woningen. Deze woningen zijn inmiddels allemaal gerealiseerd en voor
het grootste deel overgedragen aan de nieuwe bewoners.

Inrichting van het landschap
Het langgerekte plangebied van Buitenplaats Hofstede wordt halverwege doorsneden door het
historische Julianalaantje. Dit laantje fungeert meteen als scheidslijn tussen twee verschillende plandelen. De bebouwing is geconcentreerd in het noordelijke deel, terwijl in het zuidelijke deel vooral ruimte is voor groen. Beide delen worden met elkaar verbonden door een lange vijver die ter hoogte van het Julianalaantje wordt overbrugd. Deze vijver is te beschouwen als het hart van het gebied. Het water fungeert samen met de weide in het zuidelijke plandeel als open as, waarlangs je vanaf de Van Vredenburchweg rechtstreeks zicht hebt op het nieuwe landhuis. Dit principe is vergelijkbaar met oude landgoederen, waarbij je ook vaak via een lange statige laan het landhuis in de verte ziet staan.

Het nieuwe landhuis
Bij het ontwerpen van de woningen liet architectenbureau Zeinstra Veerbeek zich inspireren door oude landgoederen. De bebouwing doet historisch aan, maar door het gebruik van moderne bouwmaterialen heeft het tegelijkertijd een heel eigentijds voorkomen. Het nieuwe landhuis is een statig symmetrisch appartementencomplex van zes bouwlagen hoog. Vanwege de prominente positie aan het noordelijke uiteinde van de vijver en de uitzonderlijke hoogte is meteen duidelijk dat dit het belangrijkste gebouw is. In het landhuis zijn 16 luxe koopappartementen ondergebracht met oppervlakten van 109 tot 173 vierkante meter.

Landhuis Hofstede

Aan weerszijden van de vijver staan eengezinswoningen die gezamenlijk het oog automatisch begeleiden naar het landhuis. Zestien van deze woningen staan aan de bosrand aan de westzijde van het water. Deze woningen worden gekenmerkt door hun grote dakoverstekken die worden gedragen door robuuste houten kolommen. Aan de oostzijde staan nog eens vijf woningen waarvan vier zijn ondergebracht in gebouw dat eruitziet als een eigentijdse boerderij. Dit bouwvolume is een verwijzing oude boerderij die tot 2020 exact op deze plek stond.

Woningen aan de bosrand​

Tenslotte zijn aan de Van Vredenburchweg twee woningen met een historisch uiterlijk gebouwd.
Deze woningen sluiten in architectuurstijl aan op het bestaande rijtje woningen aan de weg. Hoewel
ze onderdeel uitmaken van het totale bouwproject hebben ze verder geen directe binding met de
bebouwing op de buitenplaats.​

Redactie en foto’s: Maarten Reiling