Renovatie Museum Bescherming Bevolking in Overvoorde moet eind oktober klaar zijn

Het is stil rond het Museum Bescherming Bevolking in Park Overvoorde. Geen bezoekers, geen rondleidingen en tijdelijk ook geen tentoonstellingen. Achter de deuren wordt echter hard gewerkt. Het historische bunkercomplex ondergaat een grondige renovatie. „2027 moet een fantastisch mooi seizoen worden”, zegt beheerder Riko van der Stap. Verslaggever Ronald Mooiman name een kijkje bij één van de parels van Rijswijk

De renovatie begon na Pasen en verloopt inmiddels redelijk voorspoedig. De werkzaamheden liepen aanvankelijk vertraging op door de kozijnen. Die zijn niet standaard verkrijgbaar en moesten speciaal worden gemaakt. Inmiddels is het houtwerk vervangen en geschilderd en is het asbest uit de gebouwen verwijderd. Het nieuwe glas is onderweg.

Van een moderne verbouwing wordt bewust geen standaardproject gemaakt. Het oorspronkelijke karakter van het complex moet zoveel mogelijk behouden blijven. „Dubbel glas was er toen niet”, vertelt Van der Stap. Er komt daarom geen dubbelglas, maar wel dikker glas. Waar mogelijk wordt bij de renovatie rekening gehouden met duurzaamheid. De oplevering staat nu ongeveer zes weken later gepland dan aanvankelijk gedacht. Van der Stap verwacht dat de aannemer eind oktober klaar is.

Inrichting
Daarna begint het volgende karwei: de collectie en het meubilair moeten terug en de tentoonstellingen moeten opnieuw worden ingericht. De spullen zijn tijdens de werkzaamheden elders opgeslagen. De gemeente Rijswijk heeft daarvoor UTS Van der Geest ingeschakeld. De tijdelijke sluiting biedt het museum tegelijkertijd de mogelijkheid om na te denken over de toekomst. Zo wordt de tentoonstelling over de Cubacrisis opnieuw bekeken. De Koude Oorlog moet straks breder worden verteld. Ook wordt gewerkt aan ideeën voor een tentoonstelling over het Rode Kruis in de periode vanaf de Tweede Wereldoorlog tot in de jaren tachtig.

Dat de onderwerpen van het museum opnieuw actueel zijn, merkt Van der Stap aan de bezoekers die het museum de afgelopen jaren bezochten. De oorlog in Oekraïne heeft de belangstelling vergroot. Mensen vragen bijvoorbeeld naar de schuilplaatsen die vroeger in Nederland aanwezig waren. „Oorlog hoort eigenlijk thuis in het museum en dat hebben we hier”, zegt hij. Ook de oorlog in het Midden-Oosten maakt volgens hem duidelijk dat bescherming van burgers en voorbereiding op oorlog geen onderwerpen uit een ver verleden zijn.

Scholen
Het museum wil daarom nadrukkelijker de verbinding met het onderwijs zoeken. Twee vrijwilligers die werkzaam zijn in het onderwijs willen lesmateriaal ontwikkelen voor de laatste twee jaren van de basisschool en de eerste jaren van het voortgezet onderwijs. „We willen het verhaal ook aan een nieuwe generatie vertellen.” Het museum ziet daarbij kansen voor een nauwere samenwerking met scholen in Rijswijk en omgeving.

Een belangrijke uitdaging tijdens de sluiting is het vasthouden van de vrijwilligers. Het museum telt ongeveer 24 vrijwilligers. Omdat er momenteel weinig werkzaamheden zijn, worden activiteiten georganiseerd om de groep bij elkaar te houden.
Zo waren er uitstapjes naar bunkers in Hoek van Holland en het Staelduinse Bos en werd het Oranjehotel bezocht. Nieuwe vrijwilligers zijn bovendien welkom. Vooral gidsen zijn hard nodig. Het museum wil straks niet alleen in het weekend bezoekers ontvangen, maar ook doordeweeks scholen kunnen rondleiden.

Monument
De renovatie is mede mogelijk gemaakt door de gemeente Rijswijk. In 2021 stemde een grote meerderheid van de gemeenteraad in met geld voor de renovatie. Het aanvankelijke bedrag van 500.000 euro werd later verhoogd, mede vanwege de inflatie.
Van der Stap hoopt dat het complex na de restauratie de status van gemeentelijk monument krijgt. „Dan is het beschermd.” Volgens hem is het bunkercomplex bijzonder vanwege de gaafheid en de verschillende historische onderdelen.

Toekomst
Ook na de heropening moet er genoeg te beleven zijn. “Historische voertuigen en radiozenders zouden op een of tweedaags evenement aanwezig zijn in december in het kader van 35 jaar einde koude oorlog. Maar het is niet zeker of we kunnen gaan deelnemen in verband met de oplevering, inhuizing en alle andere zaken.”

Het museum trekt normaal ongeveer 5.000 bezoekers per jaar. De ambitie is om dat aantal opnieuw te verwelkomen in een opgeknapt complex. Van der Stap kijkt daarom verder dan de oplevering in oktober. „2027 moet een fantastisch mooi seizoen worden. Met een mooi gerenoveerd gebouw en een vernieuwd museum.”

Tekst en foto’s: Ronald Mooiman