Column Petra Mast: De Antilliaanse kerstmarkt in de Broodfabriek – iedereen is mens
Om vier uur liep ik De Broodfabriek binnen en meteen voelde ik het: de winterkou van Rijswijk bleef als een jas aan de kapstok hangen, want binnen waaiden de Caribische sferen me vrolijk tegemoet. Geuren van stoofpotten, kruidige soepen en zoete lekkernijen dansten door de lucht. Op de site had ik al gelezen dat de Antilliaanse Kerstmarkt het beste van de eilanden naar Nederland brengt, maar dit overtrof alles. “Proef de Caribische kerstvreugde en ontdek unieke cadeaus voor de feestdagen!” Nou die missie is geslaagd.
Ik werd hartelijk verwelkomd door Gabriel Schobbe, één van de organisatoren. Een man met sprankelende ogen en een uitstraling alsof hij het eilandzonlicht gewoon in zijn jaszak meedraagt. Hij vertelde me vol trots hoe divers de Antilliaanse cultuur is en gaf in een paar zinnen een mini aardrijkskundeles over Aruba, Bonaire, Curaçao, Saba, Sint Maarten en Sint Eustatius. Maar terwijl hij sprak, keek ik om me heen en dacht: dit is vooral een viering van mensen en samen zijn.
Het was afgeladen met vrolijke stelletjes, gezinnen, dansende peuters en tantes die je spontaan willen adopteren. Gabriel vertelde dat dit al de vierde editie is en dat mensen werkelijk overal vandaan komen. Toen ik twee bezoekers vroeg waarom ze hier waren, riepen ze tegelijk en zonder elkaar aan te kijken “Het eten!” En eerlijk is eerlijk, wie kan Saté ku Batata met speciale Antilliaanse saus weerstaan? Of Karni stobá, de Antilliaanse stoof; Galiña stobá, de kipvariant; en sopi di galiña, een kippensoep die ruikt naar thuiskomen. Zelf zou ik later zwichten voor Surinaamse bami met grote garnalen. Niemand is perfect.
Tussen de muziek en het gelach door merkte ik hoe kerst hier iets anders betekent dan in de winkelstraten buiten. Minder haast, minder “moeten” en meer warmte. Meer wij. Een kerstfeest waarin identiteit gevierd wordt, zonder muren, zonder hokjes en zonder oordeel. Daar kunnen wij Nederlanders echt nog wat van leren, dacht ik terwijl mijn heupen wiebelden op ritmes die ik niet eens kende.
Gabriel nam me mee langs een reeks prachtige ondernemers.
Eerst kwamen we bij The Bonnet Factory, waar luxe en haarverzorging samenkomen in satijnen bonnets en kussenslopen in heldere, feestelijke kleuren. De eigenaresse glansde toen ze vertelde dat haar dochter inmiddels meedraait in het bedrijf en zelfs een eigen salon heeft. Een voorbeeld van Caribische kracht en generaties die elkaar optillen.
Daarna ontmoette ik Anjani, die met stralende trots vertelde over haar holistische wellness winkel Primula Healing, pas een half jaar open in de Willemstraat in Oud Rijswijk. Een plek voor energetische hoofdmassage, voor rust, voor heling. Ik voelde direct, hier ga ik snel een keer langs.
Even verderop rook ik de kruiden al voordat ik het bordje zag: Kunuku Spices. Kruiden die smaken naar thuis, vertelde de drie vrolijke mannen achter de kraam en naar liefde. Nederlanders stoppen ze trouwens net zo makkelijk in hun stamppot. Verbinding kan dus gewoon uit een potje komen.
Bij Caribe Dried Fruits ontmoette ik een ondernemer uit Curaçao en een Afghaanse zakenpartner. Al zestien jaar runnen ze samen dit bedrijf. “We zijn familie geworden,” zei één van hen. Hij is zelfs op mijn trouwfeest geweest. Ik geloofde hem meteen. Ik zag alleen maar liefde.
En dan was er nog het Caribisch Netwerk Politie, eenheid Den Haag (CNP). Geen koude voorlichtingskraam, maar een plek waar echte gesprekken ontstonden. Ze werven Antilliaanse jongeren voor de politie, maar belangrijker: ze creëren begrip, luisteren zonder oordeel en trainen collega’s. “Iedereen is mens,” zei een agent, “en zo behandelen we elkaar.” Ik voelde die woorden nog even in mijn borst nagalmen.
Morgen kom ik terug. Er staan nog drie lezingen op mijn lijstje en ik ga de burgemeester spreken.
Ik ben benieuwd wat voor haar de meerwaarde is van deze kerstmarkt.
Maar voor mij is het nu al helder:
In De Broodfabriek werd het even geen december in Nederland, maar een warme reminder uit de Antillen dat kerst draait om verbinding, om samen dansen en om eten natuurlijk.
Petra Mast
